Kesilme Dirençli İş Eldiveni Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?
En yüksek kesilme seviyesi her iş için en doğru eldiven değildir; gerçek seçim keskin kenar, uygulanan kuvvet, kavrama, yağ, hassasiyet ve ikincil risklerin dengelenmesidir.
Sac metal taşıma, cam, çapaklı döküm, bıçak, kablo ve montaj işleri aynı “kesilme” kelimesini kullanır fakat risk mekanizması farklıdır. EN 388 işareti mekanik performansı karşılaştırmaya yardım eder; iğne batması, motorlu bıçak, el testeresi veya döner makine tehlikesini otomatik olarak kapsamaz.
Kısa karar: ISO 13997 harfini görevdeki kesme kuvvetiyle eşleştirin; sonra kavrama, kaplama, el becerisi ve diğer risklerle gereken en düşük yeterli seviyeyi seçin.
EN 388 işaretindeki değerler nasıl okunur?
| Konum | Test / gösterim | Yorum |
|---|---|---|
| 1. rakam | Aşınma 1–4 | Yüzey sürtünmesi ve kullanım ömrüyle ilgilidir; kesilme değildir. |
| 2. rakam | Coup kesilme 1–5 veya X | Bıçak körelmesi varsa sonuç X olabilir; TDM sonucu esas alınır. |
| 3. rakam | Yırtılma 1–4 | Malzemedeki yırtığın ilerlemesine dirençtir. |
| 4. rakam | Delinme 1–4 | Standart probla delinmedir; iğne/hipodermik koruma değildir. |
| 5. karakter | ISO 13997 / TDM A–F | A=2 N’den F=30 N ve üzeri kesme kuvveti sınıfı. |
| 6. karakter | Darbe P / F / X | Test edilmiş alan için opsiyonel darbe sonucu; genelde el sırtı uygulamalarında. |
ISO 13997 A–F seviyeleri neyi anlatır?
TDM testinde düz bir bıçağın malzemeyi 20 mm kesmesi için gereken Newton kuvveti ölçülür. Seviye A 2 N, B 5 N, C 10 N, D 15 N, E 22 N ve F 30 N eşiklerine dayanır. Bu laboratuvar karşılaştırması sahadaki kesilmeyi garanti etmez; bıçağın geometrisi, darbe, çekme hızı, köşe ve kullanıcı hareketi değişkendir.
ISO 13997:2024 test yönteminin güncel sürümüdür; ürün performans standardı olarak EN 388 işaretlemesi takip edilir. Eski ürünlerde yalnız Coup rakamı görülebilir. Satın almada tam performans kodu ve güncel uygunluk beyanı istenmelidir.
Astar malzemesi ve iplik teknolojisi
HPPE, aramid, cam elyafı, bazalt, çelik veya kompozit takviyeler farklı kesilme, ısı, esneklik ve cilt hissi sunar. Aynı TDM seviyesine ulaşan iki eldivenden biri daha kalın ve sert, diğeri daha ince olabilir. Dikişsiz örme yoğunluğu, parmak ucu yapısı ve takviye konumu iş becerisini etkiler.
Cam veya çelik takviyeli ipliklerde lif kırılması, yıkama ve uzun kullanım sonrası konfor değişebilir. Yıkanabilir ürünlerde performansın kaç yıkama sonrası beyan edildiği ve üretici talimatı kontrol edilmelidir.
Kaplama ve kavrama neden kesilme seviyesi kadar önemlidir?
Bir parça kayarsa çalışan daha fazla sıkma kuvveti uygular ve kontrolsüz hareket riski artar. Kuru hassas montajda ince PU veya mikro köpük nitril; yağlı parçalarda yağı yüzeyden uzaklaştıran dokulu/kanallı nitril; ağır ve pürüzlü işte daha dayanıklı kaplama gerekebilir. Kaplama kesilme seviyesini tek başına belirlemez; koruyucu astar ve komple ürün test sonucu esastır.
Beden, manşet ve ergonomi
Dar eldiven dolaşımı ve el yorgunluğunu artırabilir; bol eldiven parçaya takılır ve hassasiyeti azaltır. Başparmak kökü, parmak uzunluğu ve avuç genişliği gerçek kullanıcılarla denenmelidir. Manşet, bilek ile kolluk arasında boşluk bırakmamalı; keskin talaşın içine dolmasına izin vermemelidir.
Döner mil, matkap, torna veya açık hareketli mekanizma çevresinde eldiven takılma/kapılma riskini artırabilir. Makine üretici talimatı ve risk değerlendirmesi eldiven kullanımına izin vermiyorsa kesilme seviyesi yüksek diye eldiven kullanılmaz; tehlike koruyucu ve proses tasarımıyla kontrol edilir.
Isı, kimyasal, gıda ve ESD gibi ek riskler
Sıcak sac için EN 407, soğuk için EN 511, kimyasal temas için EN ISO 374, elektrostatik özellik için EN 16350 gibi ek performanslar gerekebilir. EN 388 yüksek kesilme sonucu bu risklerin hiçbirini otomatik olarak sağlamaz. Gıda teması gerekiyorsa güncel uygunluk beyanı ayrıca istenir.
Satın alma ve saha kabul kontrol listesi
- Keskin nesnenin türünü, kenarını, ağırlığını ve çalışanın uyguladığı kuvveti tanımlayın.
- EN 388 kodunda ISO 13997 A–F değerini ve varsa X/P işaretini okuyun.
- Kuru, ıslak veya yağlı kavrama koşulunu gerçek parçayla deneyin.
- Beden dağılımını çalışan bazında belirleyin; tek beden satın almayın.
- Manşet-kolluk örtüşmesini ve diğer KKD ile uyumu kontrol edin.
- Isı, kimyasal, elektrik, iğne veya darbe riskleri için ek standart/beyan isteyin.
- Numune denemesini kesilme olmadan ölçülebilecek kabul kriterleriyle yapın: kavrama, çevrim süresi, yorgunluk ve ürün ömrü.
Sık yapılan hatalar
- Coup 5 ile TDM F seviyesini aynı şey sanmak.
- En yüksek seviyeyi seçip kavrama ve el becerisini göz ardı etmek.
- Delinme rakamını iğne batması koruması kabul etmek.
- Kaplama rengini performans seviyesi sanmak.
- Döner makinede takılma riskini değerlendirmeden eldiven kullanmak.
Sık sorulan sorular
Kesilme seviyesi C mi D mi seçilmeli?
İşin keskin kenar ve kuvvet analiziyle belirlenir. D daha yüksek TDM kuvvetidir; ancak gereksiz kalınlık ve sertlik işi güvensizleştirebilir.
EN 388 “4X43F” ne demektir?
Örnek olarak aşınma 4, Coup testi X, yırtılma 4, delinme 3 ve ISO 13997 kesilme F anlamına gelir. Gerçek ürün kodu teknik föyle doğrulanmalıdır.
Kesilme dirençli eldiven bıçak geçirmez mi?
Hayır. Standart belirli laboratuvar koşullarında direnç sınıfı verir; “kesilmez” veya mutlak koruma anlamına gelmez.
İlgili ürün grupları
Kesilmeye dirençli eldivenler · EN 388 eldiven rehberi · İş eldivenleri
Teknik kaynaklar
- BSI — EN 388:2016+A1:2018
- ISO — ISO 13997:2024 kesilme test yöntemi
- ÇSGB — Kişisel Koruyucu Donanım Rehberi
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır. Nihai ürün; işyeri risk değerlendirmesi, maruziyet ölçümü, görev süresi, kullanıcı uyumu, ürünün güncel kullanım talimatı ve yetkin iş güvenliği profesyonelinin değerlendirmesiyle seçilmelidir. Standart numarası tek başına her iş için uygunluk anlamına gelmez.



























